پزشکی و سلامت

چگونه قرص خواب را خنثی کنیم

برای افرادی که شب ها نمی توانند به خوبی بخوابند، مصرف قرص ‌های خواب ‌آور یک توصیه رایج برای داشتن یک استراحت شبانه خوب است.

این قرص ها همچنین برای افرادی که نیمه شب از خواب بیدار می شوند نیز مفید هستند، زیرا برخی از قرص های خواب می توانند به تداوم در خواب نیز کمک کنند.

با وجود فوایدی که قرص های خواب دارند و به آنها اشاره شد، یک نقطه ضعف عمده برای همه این قرص ها وجود دارد. افرادی که طی مدت زمانی مجبور به مصرف قرص های خواب می شوند، وابستگی شدیدی به آن پیدا می کنند.

این امر به ویژه زمانی صادق است که آنها برای مدت طولانی یا در دوزهای بسیار بالا مصرف شوند.

قرص های خواب آور چیست؟

قرص‌های خواب ‌آور در واقع یک داروی تجویزی هستند که برای درمان بسیاری از مشکلات کوتاه‌ مدت خواب از طریق کمک به خوابیدن یا خواباندن استفاده می‌ شود. قرص های خواب آور جزء دسته ای از داروها هستند که به عنوان آرام بخش شناخته می شوند. این یک تصور غلط است که یک فرد نمی تواند به قرص های خواب آور وابسته شود، اگرچه پس از پایان نسخه تجویزی از سوی بهترین روانپزشک، خوابیدن بدون قرص خواب برای او دشوار است باید با پزشک خود مشورت کند و از مصرف خودسرانه هرگونه قرص خواب آور خوددداری کند.

عوارض قرص های خواب آور چیست؟

مانند اکثر داروها، قرص های خواب آور نیز عوارض جانبی دارند. برخی از عوارض قرص های خواب آور عبارتند از:

  • یبوست
  • مشکلات حفظ تعادل
  • سرگیجه
  • خشکی دهان
  • سردرد
  • اشتها تغییر می کند
  • لرزش و ضعف
  • اختلال در تمرکز و حافظه

البته لازم به ذکر است، همه افراد عوارض جانبی یکسانی را تجربه نمی کنند و شدت آن از فردی به فرد دیگر متفاوت است.

به این نکته توجه کنید

قرص خواب را همراه با الکل مصرف نکنید، زیرا ممکن است باعث خواب عمیق شود و باعث مصرف بیش از حد و احتمالاً مرگ شود.

اعتیاد به قرص های خواب آور

با گذشت زمان ممکن است فرد نیاز داشته باشد که دوز شبانه خود را تا حد زیادی افزایش دهد تا بخوابد و باعث وابستگی فیزیکی به دارو شود.

برخی از علائم قابل توجه استفاده نادرست از قرص خواب عبارتند از:

  • مصرف قرص های خواب آور در مواقعی که لازم نیست
  • از دست دادن حافظه
  • وسوسه

علائم ترک قرص های خواب آور

اگر برای شخصی یک قرص خواب تجویز می شود، باید دستورالعمل های ارائه شده توسط پزشک یا داروساز و همچنین برچسب نسخه را به دقت دنبال کند. بدون راهنمایی پزشک، می توان به راحتی شروع به سوء استفاده از مواد کرد.

اثرات بلند مدت قرص خواب

قرص های خواب آور می توانند باعث شوند فردی که با اختلال مصرف مواد دست و پنجه نرم می کند، خطر عوارض جانبی مضر و علائم ترک را افزایش دهد.

علائم رایج ترک قرص های خواب آور

  • وسوسه
  • افسردگی
  • افزایش ضربان قلب و تعریق
  • استفراغ

نشانه های مصرف بیش از حد قرص های خواب

  • کما
  • تنفس آهسته یا کم عمق
  • کاهش ضربان قلب
  • گفتار درهم
  • مشکل در تمرکز
  • چالش های حافظه
  • حرکات ناپایدار
  • نوسانات خلقی
  • خارش
  • سرگیجه
  • سبکی سر
  • رویاهای عجیب و غریب و کابوس
  • توهمات
  • خواب آلودگی در ساعات بیداری

یکی از شدیدترین عوارض جانبی طولانی مدت پاراسومنیا نام دارد که اعمال و رفتارهایی هستند که در حالت هیپنوتیزم مانند راه رفتن در خواب انجام می شوند. پاراسومنیا می تواند باعث شود فردی در حالی که در حالت هوشیاری تغییر یافته است، اقدامی مانند رانندگی انجام دهد و به طور بالقوه به خود یا دیگران آسیب برساند.

علائم اعتیاد به قرص های خواب آور

برای هر کسی که بنزودیازپین ها یا داروهای Z را با دوز کافی بالا برای مدت زمان کافی طولانی مصرف می کند، ممکن است وابستگی ایجاد شود. وابستگی می تواند فیزیولوژیکی و روانی باشد. هنگامی که دارو قطع می شود، وابستگی فیزیولوژیکی با علائم ترک مشخص می شود. وابستگی روانی نشان دهنده این است که فرد نمی تواند بدون دارو آن را مدیریت کند.

استفاده نادرست از این داروها متفاوت است. برخی از افرادی که این قرص‌ های خواب ‌آور برایشان تجویز می‌ شود، بیشتر از مقدار تجویز شده مصرف می‌کنند یا از این دارو برای اهداف دیگری غیر از خواب استفاده می‌کنند. این الگوی رفتاری ممکن است یک اعتیاد یا چیزی که امروزه به عنوان اختلال مصرف مواد از آن یاد می شود را آشکار کند.

تداخلات خطرناک با قرص های خواب

رعایت احتیاط هنگام استفاده از قرص های خواب آور برای ایجاد خواب خوب بسیار مهم است. این امر به ویژه در مواردی که ممکن است همزمان با داروهای خواب تجویز شده، مواد دیگری به بدن وارد شود، صادق است.

مواد زیر در ترکیب با یک قرص خواب می توانند نتایج منفی در بدن ایجاد کنند.

الکل

هنگامی که الکل مصرف می شود، می تواند باعث خواب آلودگی شود و بر تفکر تأثیر بگذارد. قرص های خواب آور نیز اثر مشابهی دارند. هنگامی که این دو ماده با هم بیش از حد مورد استفاده قرار گیرند، آرام بخش می تواند شدید شود و به طور بالقوه منجر به سرکوب تنفس و حتی مرگ شود.

اگر با هم ترکیب شوند، نتیجه آنها می تواند واکنش شدیدی را در بدن ایجاد کند که باعث ایجاد مشکل در تمرکز و انجام وظایف می شود.

داروهای مسکن

در حالی که مسکن ها (مانند مواد افیونی) می توانند به بدن در مدیریت درد کمک کنند، ترکیب آنها با بنزودیازپین می تواند خطرناک باشد. هر دو بر سطح هوشیاری، شناخت و عملکرد تنفسی تأثیر دارند. هنگامی که این دو بیش از حد باشد، همچنین می تواند منجر به مصرف بیش از حد شود.

منابع:

https://www.verywellmind.com/sleeping-pill-addiction-and-abuse-5213740

Signs, Symptoms And Side Effects Of Sleeping Pill Abuse


اکثر قرصها عوارضی دارند، اما خیلی از افراد این عوارض را احساس نمی‌کنند یا اینکه می‌توانند با آن کنار بیایند. هر کسی می‌تواند عوارض جانبی ِ یک دارو را حس کند اما راهی وجود ندارد که بدانید حتما مصرف یک قرص، شما را دچار عوارض جانبی‌اش می‌کند و اینکه اثر قرص دقیقا چه خواهد بود.

اینکه اثر قرص چه باشد و دچار عوارض جانبی بشوید یا نه، ممکن است به مقدار دارویی که مصرف می‌کنید، سن‌تان، وزن‌تان، زن یا مرد بودن‌تان و اینکه به چه بیماری‌های دیگری ممکن است دچار باشید، بستگی داشته باشد.

احتمال اینکه بزرگسالان ِ سنین بالاتر دچار عوارض جانبی دارو بشوند، بیشتر از جوان‌ترهاست. ممکن است با شروع مصرف یک قرص، تغییر دوز و یا توقف مصرف دارو عوارض آن را احساس کنید.

حتی ممکن است دارویی را معمولا مصرف کنید اما دچار هیچ عارضه‌ی جانبی نشوید اما ناگهان در زمانی، عوارض آن بروز پیدا کند. این امکان هم وجود دارد که با مصرف قرص معمولا عوارض آن را حس کنید اما این عوارض، ناگهان متوقف شوند. با تمام این تفاسیر چگونه اثر قرص را از بین ببریم؟

چند نکته‌ی مهم که باید در موردشان فکر کنید

  • معمولا فواید قرص، بسیار مهم‌تر از عوارض جانبی آن است.
  • اثرات جانبی قرص ممکن است مدتی بعد از شروع مصرف دارو، برطرف شوند.
  • اگر عوارض جانبی ادامه‌دار شده و برای‌تان ناراحت کننده شدند و دچار تردید شدید که آیا باید به مصرف دارو ادامه دهید یا نه، با پزشک‌تان درمیان بگذارید. شاید پزشک‌تان بتواند دوز قرص را کم کند و یا دارو را تغییر دهد. تا زمانی که پزشک‌تان به شما اجازه نداده است، مصرف قرص را ناگهان قطع نکنید.

اگر با مصرف یک قرص، دچار این عوارض شدید، فورا به اورژانس مراجعه کنید

  • مشکل تنفسی
  • کهیر
  • التهاب و ورم در صورت، لب‌ها، زبان یا حلق
  • غش کردن (از دست دادن هشیاری) یا احساس اینکه ممکن است غش کنید
  • اینها عوارض واکنش آلرژیک شدید نسبت به دارو هستند.

برای برای از بین بردن اثر دارو چه کار باید کرد؟

کارهای زیادی وجود دارد که برای پیشگیری از عوارض جانبی می‌توانید انجام دهید یا دست کم خودتان را آماده کنید. قبل از اینکه مصرف هر دارویی را شروع کنید، در مورد موضوعات زیر با پزشک یا داروساز صحبت کنید:

  • برای کنترل عوارض خفیف دارو چه می‌توانید بکنید.
  • عوارض جانبی احتمالی قرص و آنهایی که ممکن است شما دچارش شوید.
  • این عوارض چه زمانی ممکن است بروز کنند.
  • آیا ممکن است این عوارض خود به خود برطرف شوند.
  • آیا برای پیشگیری از این عوارض کاری می‌توانید انجام دهید. مثلا مصرف قرص همراه با غذا یا در زمان خاصی از روز ممکن است راهکار خوبی باشد.
  • آیا مصرف این قرص، نیاز به تست کردن ندارد.
  • در صورت دچار شدن به هر نوع عارضه‌ای، با چه کسی و چه زمانی باید تماس بگیرید.

کاهش عوارض دارو

روش از بین بردن اثر قرص خواب

به طور کلی، برای از از بین بردن اثر قرص خواب اور می بایست نیمه عمر دارو طی شود.  اما در ادامه تکنیک‌هایی برای پرسش متداول ” چگونه اثر قرص خواب آور را از بین ببریم “ را مطرح می‌کنیم:

از بین بردن اثر قرص خواب آور با ورزش منظم

ورزش می تواند در درمان یبوست، افسردگی، عدم توجه یا تمرکز و خستگی و یا خواب آلودگی کمک کند. این عوارض قرص خواب آور را با حداقل 150 دقیقه ورزش هوازی در هفته مدیریت کنید. ورزش هوازی معتدل شامل شن ، پیاده روی سریع و دوچرخه سواری است.

از بین بردن اثر قرص خواب با ورزش می‌توانید، سه روز در هفته بعد از کار به مدت یک ساعت دوچرخه سواری کنید.و یا در طول استراحت ناهار خود در محل کار، هفته ای 4 الی 5 مرتبه پیاده روی سریع کنید.

از بین بردن اثر داروهای خواب آور با مایعات فراوان

نوشیدن مایعات زیادی مانند آب می تواند به شما در مدیریت یبوست و احتباس ادرار ، خشکی دهان ، سردرد و سرگیجه کمک کند. توصیه می شود که مردان ۱۳ فنجان (3 لیتر) بنوشند و زنان روزانه 9 فنجان (2.2 لیتر) آب بنوشند.

جویدن آدامس های بدون قند نیز ممکن است باعث کاهش خشکی دهان شود.

رژیم غذایی مناسب داشته باشید

یک رژیم متعادل شامل میوه و سبزیجات ، شیر و لبنیات ، گوشت های سالم مانند ماهی و مرغ و نشاسته های سالم (سیب زمینی ، نان ، ماکارونی) است. سعی کنید از خوردن غذاهایی که سرشار از قند و چربیهای ناسالم هستند خودداری کنید.

داشتن یک رژیم متعادل به بدن شما کمک می کند، عوارض جانبی قرص های خواب را کنترل کند.

از بین بردن اثر قرص دیازپام

در برخی موارد ضد داروهایی برای از بین بردن اثر قرص ها وجود دارد مثلا در مورد دیازپام داروی خاصی وجود دارد که به بیمار تزریق می شود تا اثرات قرص در موراد خودکشی از بین رود.

از بین بردن اثر سیلدنافیل

اگر می‌خواهید رابطه جنسی داشته باشید می توانید روزانه یک قرص سیلدنافیل مصرف کنید. سیلدنافیل معمولاً نباید بیش از یک بار در روز مصرف شود. اگر قصد ندارید هر روز رابطه جنسی داشته باشید، نباید هر روز سیلدنافیل مصرف کنید.

با این وجود، اغلب می توانید قبل از مصرف سیلدنافیل شدت سردرد و سایر عوارض جانبی را با خوردن یک وعده غذایی سبک کاهش دهید. اگر بعد از مصرف داروی سیلدنافیل به طور مکرر دچار سردرد می شوید، حدود یک ساعت قبل از استفاده از دارو یک وعده غذایی کوچک میل کنید.

از بین بردن اثر قرص کلونازپام

کلونازپام نیمه عمر طولانی برای حذف نیمی از اثر از بدن دارد. نیمه عمر برای حذف اثر به مدت زمانی اشاره دارد که نصف اثر دارو از بدن حذف می‌شود.  برای کلونازپام ، نیمه عمر حذف آن بین 30 تا 40 ساعت است. این بدان معنی است که فقط 50٪ اثر قرص کلونازپام بین یک تا دو روز طول می کشد تا از سیستم بدنی شما خارج شود.

برطرف کردن عوارض جانبی خفیف قرص و یا همان اثر قرص

به طور کلی، شما می‌توانید از پزشک‌تان بپرسید آیا این امکان وجود دارد که دوز کمتری از دارو را مصرف کنید یا داروی دیگری را امتحان کنید.

در ادامه نکاتی برای‌تان داریم که به شما کمک می‌کند برخی از عوارض جانبی معمول داروها را کنترل کنید و برای از بین بردن مشکلی که قرص برایتان ایجاده کرده است، این راهکارها را امتحان کنید.

یبوست

  • سبوس غلات و میوه‌ها و سبزی‌های فیبردار بخورید، مانند سیب، آلو، لوبیا و بروکلی
  • مایعات فراوان بنوشید
  • ورزش کنید

از بین بردن اثر قرص - یبوست

خواب آلودگی در طول روز

  • این عارضه‌ای است که احتمالا با عادت کردن بدن به دارو، اثر خواب آلودگی دارو برطرف خواهد شد.
  • از پزشک‌تان سوال کنید آیا ممکن است دارو را زمان خواب مصرف کنید.
  • وقتی احساس خواب آلودگی می‌کنید رانندگی نکنید و با وسایلی که کار کردن با آنها نیاز به هشیاری کامل دارد کار نکنید.

اسهال

  • غذاهایی بخورید که فیبر کمی دارند مانند سس سیب، برنج و ماست.
  • از خوردن غذاهای پُر ادویه و پُر چرب اجتناب کنید تا زمانی که احساس کنید بهتر شده‌اید.

سرگیجه

به آرامی از حالت نشسته یا خوابیده بلند شوید.

خشکی دهان

  • آدامس بدون قند بجوید یا آبنبات بدون قند بمکید.
  • در طول روز، مکررا جرعه جرعه آب بنوشید.

سر درد

  • سر درد عارضه‌ای است که احتمالا با عادت کردن بدن به این قرص، برطرف خواهد شد
  • از پزشک‌تان سوال کنید برای سر دردتان چه دارویی می‌توانید مصرف کنید.

از دست دادن اشتها

  • سعی کنید دفعات خوردن‌تان را بیشتر کنید و بین وعده‌های اصلی میان وعده‌های سالم بخورید.
  • در هر وعده، غذای مورد علاقه‌تان را هم بگنجانید
  • قبل از خوردن، کمی پیاده روی کنید؛ این کار شما را گرسنه‌تر خواهد کرد.

ناراحتی معده (حالت تهوع)

  • از پزشک‌تان بپرسید آیا می‌توانید دارو را همراه غذا مصرف کنید
  • به جای اینکه در روز، دو تا سه وعده‌ی بزرگ و حجیم بخورید، چند وعده‌ی کوچک‌تر بخورید.
  • آبنبات یا آدامس نعنا فلفلی را امتحان کنید. نعنا کمک می‌کند ناراحتی معده‌تان تسکین پیدا کند.
  • غذاهای ملایم و بدون ادویه بخورید مانند بیسکویت بدون شکر یا نان ساده. از مصرف غذاهای پُر ادویه، سرخ شده، شیرین و روغنی اجتناب کنید.

احساس اضطراب و بیقراری

  • این عارضه‌ای است که احتمالا با عادت کردن بدن به قرص، برطرف خواهد شد.
  • از پزشک‌تان سوال کنید آیا می‌توانید دوز کمتری از دارو را مصرف کنید.

مشکلات جنسی

  • از پزشک‌تان سوال کنید آیا می‌توانید دوز کمتری از قرص را مصرف کنید.
  • از پزشک‌تان بپرسید آیا داروی جایگزینی وجود دارد که بتوانید آن را امتحان کنید.

مشکلات خواب

  • از مصرف کافئین، نیکوتین و الکل اجتناب کنید.
  • در ساعات پایانی روز ورزش نکنید.
  • اتاق خواب‌تان را آرام، تاریک و خنک نگه دارید و از چشم‌بند و گوش‌بند استفاده کنید.

حساسیت به خورشید

  • اگر ممکن است از نور و گرمای خورشید دور بمانید
  • شلوار بلند، کلاه و تی‌شرت آستین بلند بپوشید.
  • از ضد آفتاب با SPF ی استفاده کنید که پزشک‌تان توصیه کرده است.

از بین بردن عوارض فیناستراید

بسیاری از مردان برای مبارزه با الگوی ریزش موی مردانه از فیناستراید استفاده می کنند، با این وجود مصرف این دارو مشکلات مشخصی را نیز به همراه دارد و می تواند عوارض جانبی ناخواسته ای را ایجاد کند. برای از بین بردن عوارض فیناستراید راهکارهای زیر را به کار ببرید:

1. کاهش استروژن

اولین موضوع این که سطح استروژن در بدن مردان به میزان 15 درصد به واسطه استفاده از داروی پروپکیا افزایش می یابد و افزایش استروژن می تواند به معنای کاهش میل جنسی فرد باشد. همچنین می تواند احتمال بروز ژینوکوماستیا در مردان را افزایش دهد (این بیماری منجر به بزرگ شدن غیرعادی سینه در مردان می شود).

زمانی که DHT را در بدن خود حذف می کنیم، استروژن قدرتمند می شود، موضوعی که در بدن عدم توازن هورمونی ایجاد می کند و می تواند باعث ایجاد اختلال نعوظ، خشکی پوست، افزایش وزن و حتی افسردگی شود.

از طرف دیگر، کاهش بیش از حد استروژن می تواند آثار زیان باری نیز به همراه داشته باشد. خبر خوب این است که راه هایی طبیعی و بدون ایجاد بیماری برای کاهش سطح استروژن وجود دارند:

آروماتاز و بازدارنده های آروماتاز

آروماتاز آنزیمی است که مسئولیت تولید استروژن را بر عهده دارد. بازدارنده های آروماتاز داروهایی هستند که برای درمان ژینوکوماستیا در مردان به کار می روند، همچنین این دارو برای درمان سرطان سینه و تخمدان در زنان و پس از یائسگی استفاده می شود. این دارو ها به صورت بازدارنده تستوسترون از تبدیل به استرادیول (دسته بزرگی از استروژن ها) عمل می کنند.

خبر خوب دیگر این است؛ منابع طبیعی متعددی از بازدارنده های آروماتوز وجود دارند که می توانند مورد استفاده افراد قرار گیرند، بعضی از این منابع عبارتند از:

  • سبزیجات تیره چلیپائیان، شامل بروکلی، کلم بروکسل، سبزی بوک چوی، کلم، گل کلم، ترتیزک، کلم پیچ و سبزی های برگ دار دیگر
  • فلز روی
  • عصاره دانه انگور
  • کاهش وزن

2. افزایش میل جنسی، افزایش حجم منی و بهبود عملکرد نعوظ

به طور خلاصه، سه عارضه جانبی متداول داروی پروپکیا؛ کاهش میل جنسی، اختلال نعوظ و اختلالات انزال هستند. البته باید بدانید که در همه موارد همه این عوارض جانبی بروز نمی کنند. مردان ممکن است که با این بیماری ها در نقاط مختلفی از زندگی خود روبرو شوند و اختلال جنسی می تواند ناشی از استفاده بیش از حد از پورن،  سبک زندگی ناسالم و پر استرس، رژیم غذایی ضعیف و آثار طبیعی افزایش سن باشد.

خوشبختانه، راه های زیادی برای بهبود اختلالات جنسی با استفاده از مواد طبیعی وجود دارند:

  • ورزش و رهایی از استرس
  • مکمل های بهبود میل جنسی در مردان
  • زنجبیل، این ماده غذایی می تواند به بهبود سطح تستوسترون نیز کمک کند
  • غذاهای تقویت کننده میل جنسی، غذاهایی نظیر عسل، موز، شکلات، آووکادو، فلفل تند و صدف خوراکی

در میان مواد رایج تقویت کننده تستوسترون، ویتامین D نیز جای دارد. ارتباط زیادی میان کمبود این ویتامین و سطوح پایین تستوسترون وجود دارد، همچنین کمبود این ویتامین کیفیت اسپرم موجود در منی را کاهش می دهد. یک راه آسان برای دریافت بیشتر این ویتامین، قرار گرفتن بیشتر در معرض نور خورشید است.

3. افزایش سطح نیتریک اوکسید در بدن برای کاهش اثر فیناستراید

بهترین راه برای این مسئله، خصوصا زمانی که جوان هستید، افزایش سطوح نیتریک به صورت طبیعی از روش های زیر است:

  • غذاهای با نیترات بالا، نظیر اسفناج، چغندر، کاهو، آرگولا، شکلات سیاه و هویج
  • مکمل های نیتریک اوکسید
  • آب انار

4. از بین بردن عوارض فیناستراید با کاهش دوز دارو

این موضوع منطقی به نظر می رسد که می با کاهش دوز داروها من جمله فیناستراید، می توان احتمال وقوع عوارض جانبی را کاهش داد. بعضی مصرف کننده های فیناستراید می گویند که کاهش دوز دارو از 1 میلی گرم به 0.2 میلی گرم عوارض دارو را کاهش می دهد و یا به طور کامل از بین می برد.

در این زمینه علاوه بر مصرف کننده ها، مرکز ملی اطلاعات بیوتکنولوژی نیز تایید نموده است که کاهش دوز دارو به 0.2 میلی گرم می تواند منجر به کاهش یا حذف عوارض جانبی دارو شود و در عین حال فواید دارو برای جلوگیری از الگوهای ریزش موی مردانه را نیز حفظ کند. مطالعات فرعی نیز نشان داده اند که این میزان دارو به اندازه 80 درصد از دوز کامل 1 میلی گرمی برای درمان ریزش مو کارآیی دارد.

حتی کاهش دوز به 0.5 میلی گرم احتمال تجربه عوارض جانبی فیناستراید ها را به میزان زیادی کاهش می دهد. البته DHT همچنان در دوز 0.5 میلی گرمی وجود دارد، اگرچه به کارآمدی دوز 1 میلی گرمی نخواهد بود.

5. کاهش دفعات مصرف فیناستراید

دوز تجویز شده برای فیناستراید به طور معمول میزان 1 میلی گرم قرص در روز است، اما بعضی از مطالعات نشان می دهند که استفاده از همان دوز دارو به صورت یک روز در میان می تواند به میزان مصرف روزانه برای درمان ریزش مو کارآیی داشته باشد. در حالی که پژوهش های صورت گرفته در این زمینه محدود هستند، مصرف فیناستراید به صورت یک روز در میان می تواند اثر قرص و عوارض جانبی این دارو را نیز کاهش دهد و در جهت از بین بردن عوارض فیناستراید مفید باشد.

 

برای مشاوره رایگان با فوق تخصص قلب و عروق بر روی لینک زیر کلیک کنید:

مشاوره پزشکی

3.8/5 – (34 امتیاز)


اصول مصرف صحیح دارو و خوردن قرص چیست؟

 استفاده از دارو برای بهبود بیماری روش معمول بعد از مراجعه به پزشک است. با این‌حال استفاده از دارو اصول و قواعدی دارد که معمولا توسط پزشک گوشزد می‌شود یا روی جعبه‌ی دارو درج شده و خوردن است. قرص‌ها شکلی از دارو هستند که استفاده از آن‌ها قواعد و اصول مشخصی دارد. در خوردن قرص باید موارد زیر را رعایت کنید. می توانید با متخصص داروساز گفت و گو کنید .

به مشورت پزشک احتیاج دارید؟

همین الان در واتساپ از متخصص داروسازی مشاوره بگیرید

دریافت نوبت مشاوره داروسازی

میزان مصرف دارو

میزان مصرف باید مطابق نظر پزشک باشد. هیچ فردی نمی‌تواند تعداد دفعات و دوز مصرفی دارو را مطابق میل شخصی عوض کند. زیرا ممکن است استفاده بیش از اندازه از دارو باعث بروز عوارضی مانند مسمومیت، حالت تهوع یا گیجی شود.

زمان مصرف دارو: بعضی داروها برای جذب بهتر باید با معده‌ی خالی مصرف شوند درحالی‌که بعضی دیگر از داروها ممکن است باعث ایجاد ناراحتی در معده شود و بهتر است با غذا مصرف شود. این مورد را پزشک هنگام ویزیت تذکر می‌دهد.

شکل مصرف دارو: قرص‌ها از ترکیباتی هستند که با بلعیدن یا جویدن مصرف می‌شوند. بلعیدن قرص نباید به تنهایی باشد و حتما باید با آب باشد. این بخش در مورد استفاده از داروها مهم‌ترین بخش است. چون استفاده‌ی  نادرست از قرص مشکلاتی را برای فرد ایجاد می‌کند.

شرایط کنونی پاندمی کرونا امکان مراجعه‌ی حضوری نزد پزشک را سخت کرده است. به وب سایت و اپلیکیشن پذیرش ۲۴ این امکان را برای شما فراهم کرده است که بتوانید به‌صورت ۲۴ ساعته  و آنلاین با پزشک آنلاین داروساز مشورت کنید و سوالات خود را در مورد مصرف داروها بپرسید.

اصول مصرف صحیح قرص چیست؟

قرص‌ یک فرآورده‌ی دارویی جامد است که به شکل‌های مختلف جویدنی، زیر زبانی، مکیدنی و جوشان وجود دارد. براساس تشخیص پزشک یکی از انواع قرص‌ها برای فرد تجویز می‌شود.

  1. تابحال به خطی که روی قرص‌ها هست دقت کرده‌اید؟ قرص‌هایی را که خط دارند می‌توان موقع استفاده نصف کرد یا حتی به‌صورت یک چهارم استفاده کرد. اما قرص‌های بدون خط حتما باید به‌صورت درسته مصرف شود.
  2. قرص‌ها به شکل بلعیدنی و جویدنی و مکیدنی استفاده می‌شوند. مثلا در قرص‌های آسپرین که باید جویده شود با جویدن سطح جذب بیشتر می‌شود، همچنین آنزیم‌های اختصاصی موجود در بزاق باعث جذب بهتر دارو می‌شود. همچنین شکل‌های مکیدنی از قرص ویتامین c وجود دارد. اما اکثر قرص‌ها باید بلعیده شوند.
  3. بلعیدن باعث می‌شود قرص از مری به سمت معده حرکت کند. نوشیدن آب باعث می‌شود قرص راحت این مسیر را طی کند و به دیواره‌ی مری نچسبد. افرادی که بدون آب یا با آب کم قرص مصرف می‌کنند، با مشکلات چسبیدن قرص به مری مواجه می‌شوند.
  4. نوشیدنی‌های دیگر غیر از آب ممکن است باعث عدم جذب مواد شیمیایی موجود در قرص شود. جذب برخی قرص‌ها نیز با آب میوه بالاتر می‌رود. پس بهتر است برای پیشگیری از مشکل یا عارضه این موارد را به‌طور دقیق بشناسیم.
  5. استفاده از قرص جوشان حتما باید با آب باشد. قرص جوشان را داخل مایعات دیگر مانند نوشابه، آب میوه، شیر نباید حل کنید.
  6. قرص‌های زیر زبانی به منظور تسریع در اثربخشی قرص یا ناپایدار بودن در اثر اسید معده، یا به‌دلیل جذب کم از روده به این شکل استفاده می‌شوند. نیتروگلیسیرین یکی از نمونه‌های این دارو است که برای کنترل آنژین صدری استفاده می‌شود.

روش استفاده‌ی صحیح قرص آهن چگونه است؟

بسیاری از افراد دچار مشکل فقر آهن هستند و به همین دلیل قرص آن مصرف می‌کنند. اما رعایت اصولی هنگام خوردن قرص آن باعث بالارفتن جذب آن می‌شود. اگر این موارد را رعایت کنید مشکلی برای شما پیش نمی‌آید.

  • قرص آهن را حتما با تجویز پزشک و بعد از اثبات کم خونی با آزمایش خون مصرف کنید. مصرف خودسرانه قرص آهن باعث ایجاد مشکلات کبدی می‌شود.
  • خوردن قرص آهن بهتر است با معده‌ی خالی باشد. یعنی زمان مناسب استفاده یک ساعت قبل از غذا یا دو ساعت بعد از غذا است. علت این‌ست که آهن یک ین فلزی است و اسید معده فرایند جذب آن را طولانی‌تر می‌کند.
  • کلسیم میزان جذب آهن را کم می‌کند. توصیه می‌شود همراه قرص آهن به‌هیچ وجه شیر ننوشید، یا قرص‌های مکمل کلسیم و آهن را باهم مصرف نکنید. بهتر است قرص آهن را با آب بخورید.
  • داروهای ضد اسید معده، داروی پوکی استخوان، داروی تیروئید و پارکینسون و بعضی آنتی‌بیوتیک‌ها با قرص آهن  تداخل دارویی دارد و نباید باهم مصرف شوند.
  • ویتامین c جذب آهن را بیشتر می‌کند و حالت تهوع را کاهش می‌دهد. پس خوردن قرص آهن با آب پرتقال میزان جذب آن را بالا می‌برد و مشکل کسانی را که حالت تهوع دارند حل می‌کند. فلفل دلمه‌ای و لیمو هم منابع غنی از ویتامین c هستند.
  • قرص آهن را همیشه درسته ببلعید و هیچ‌گاه آن را خرد نکنید.
  • بهترین زمان استفاده از قرص آهن شب قبل از خواب است.

استفاده از قرص آهن

روش استفاده‌ی صحیح آنتی بیوتیک‌ها  چگونه است؟

در مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها باید اصول زیر را رعایت کنید.

  • مهم‌ترین اصل مصرف آنتی‌بیوتیک، خودداری از مصرف بی‌رویه و خودسرانه دارو است. آنتی‌بیوتیک میکروب‌های روده را از بین می‎‌برد و درصورتی‌که بیش از اندازه مصرف شود عوارضی مانند اسهال برای فرد به همراه خواهد داشت.
  • بهترین زمان مصرف آنتی بیوتیک سر ساعت است. معنای این جمله این است که اگر قرار است قرصی را سه مرتبه در روز بخورید، باید فاصله‌های زمانی بین وعده‌های استفاده را رعایت کنید. برای استفاده‌ی ۲۴ ساعته حتما فاصله‌ی 8 ساعته بین قرص‌ها را رعایت کنید.
  • قرص‌ها را حتما در جای مناسب نگهداری کنید. مثلا آزیترومایسین را در جای خنک و یخچال باید نگهداری کنید، در حالی‌که کلاریترومایسین درصورتی‌که در دمای اتاق نگهداری شود اثربخشی بالاتری دارد.
  • هنگام استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها حتما آب فراوان بنوشید، به‌خصوص در استفاده‌ی کپسول‌ها اگر آب کمی مصرف شود ممکن است کپسول به دیواره‌ی مری بچسبد و مشکلاتی را برای فرد ایجاد کند.
  • هیچ‌وقت آنتی‌بیوتیک را با الکل یا نوشیدنی‌های الکلی مصرف نکنید. زیرا الکل سیستم ایمنی بدن را ضعیف می‌کند و روند بهبودی را به تاخیر می‌اندازد. همچنین مصرف همزمان آنتی‌بیوتیک با الکل باعث ایجاد حالت تهوع، استفراغ، شکم درد همراه است.
  • یکی از مواد غذایی که باعث اثر آنتی‌بیوتیک را کم می‌کند لبنیات است. درصورتی‌که تحت درمان با آنتی‌بیوتیک هستید از مصرف شیر، ماست، پنیر و کشک خودداری کنید.
  • دوساعت قبل و شش ساعت بعد از مصرف آنتی‌بیوتیک مجاز به استفاده از چای، نوشابه و آب‌میوه هستید.

روش استفاده‌ی صحیح از مولتی ویتامین‌ها چگونه است؟

مولیتی ویتامین‌ها به منظور رفع کمبود ویتامین‌ها تجویز می‌شوند. اما استفاده‌ی درست از آن‌ها بر اثربخشی تاثیر دارد و می‌تواند از عوارض احتمالی پیشگیری کند. در مصرف مولتی ویتایمن‌ها باید موارد زیر را رعایت کنید.

  • مولتی ویتامین را با یک لیوان کامل آب بخورید. خوردن مولتی ویتامین با چای یا قهوه ممکن است تمام مواد مفید موجود در قرص را ازبین ببرد.
  • قرص مولتی ویتامین جویدنی را قبل از بلعیدن خوب بجوید. انواع زیر زبانی قرص مولتی‌ویتامین را زیر زبان قرار دهید و اجازه دهید خوب حل شوند.
  • میزان مصرف حتما باید مطابق نظر پزشک باشد و دوز مصرفی را مطابق میل خود زیاد یا کم نکنید. استفاده‌ی بیش از اندازه از مولتی ویتامین باعث ضربان قلب نامنظم، گیجی، ضعف عضلانی، لکه‌های دندانی و افزایش ادرار می‌شود.
  • اگر یکی از وعده‌های استفاده از دارو را فراموش کردید، به محض به یادآوردن باید آن را مصرف کنید. ولی وقتی نزدیک وعده‌ی بعدی به یاد آوردید، فقط دوز جدید را مصرف کنید.
  • قرص‌ها را در دمای اتاق و دور از رطوبت و نورخورشید نگه دارید.

سوالات خود را در مورد استفاده‌ی صحیح مولتی ویتامین‌ها از پزشک آنلاین پذیرش ۲۴ به‌صورت متنی یا اینترنی بپرسید.

روش استفاده‌ی صحیح از قرص‌های خواب آور چگونه است؟

قرص‌های خواب آور راهیچ‌گاه بیش از دوز مصرفی تجویز شده توسط دکتر مصرف نکنید. چون باعث اختلال در هوشیاری شما می‌شود. همچنین پزشک خود را از داروهایی دیگری که مصرف می‌کنید، مطلع نمایید، چون ممکن است تداخل دارویی داشته باشند.

همراه دارو چه بخوریم

همراه دارو چه نوشیدنی بخوریم؟

بهترین نوشیدنی برای خوردن  قرص آب است. آب باعث می‌شود قرص به دیواره‌ی مری نچسبد و به راحتی از آن عبور کند.

ممکن است بپرسید مایعات دیگر هم می‌تواند از چسبیدن قرص به مری جلوگیری کند. پس می‌توان قرص‌ها را با آبمیوه، چای یا شیر می توان مصرف کرد؟ پاسخ ما به این سوال منفی است. چون آب علاوه بر روان کردن حرکت قرص باعث باز شدن راحت آن در معده و جذب مواد شیمیایی موجود در آن می‌شود درحالی‌که مثلا شیر ممکن است باعث از بین بردن خاصیت آنتی‌بیوتیک‌ها می‌شود یا مانع جذب آهن شود.

چرا خوردن قرص با چای ضرر دارد؟ نوشیدنی‌های داغ مانند چای اثر قرص را از بین می‌برند. همچنین کافئین موجود در چای و قهوه باعث می‌شود مخرب است.

چای سبز نیز حاوی ویتامین k است و باعث می‌شود داروهاای ماند وارفارین که رقیق کننده‌ی خون هستند اثربخشی خوبی نداشته باشند.

اثرات شیر بر داروها

شیر به‌دلیل داشتن کلسیم بر داروهای مکمل آهن تاثیر منفی دارد. همچنین کلسیم موجود در شیر داروهای هورمونی تیروئیدی را هم با مشکل مواجه می‌کند.

خوردن دارو با آب هویج

مصرف همزمان داروهای ضد آکنه مانند ایزوتروتونوئین با مکمل‌های ویتامین A جذب آن را با اختلال مواجه می‌کند. آب هویج به‌دلیل داشتن مقادیر بالای ویتامین A نباید با این دارو مصرف شود. البته مصرف تا دولیوان آب ویج روزانه اشکال ندارد و مقدار مصرف نباید بیش‌تر از این شود.

خوردن دارو با آب گریپ فوروت

گریپ فوروت ترکیباتی دارد که باعث بهم زدن فعالیت آنزیمی در بیش از ۵۰ دارو می‌شود. همچنین اثرات بعضی داروها را در خون بالا می‌برد. استاتین‌ها گروهی از داروها هستند که برای پایین آوردن کلسترول خون استفاده می‌شود و آب گریپ فروت با اختلال در عملکرد آنزیم‌ها اثرات این دارو را افزایش می‌دهد.

دیگر داروهایی که نباید همراه با آب گریپ فروت مصرف شود :

  • داروهای قلب
  • آلرژی
  • اضطراب
  • آسم
  • سرطان
  • افسردگی
  • صرع
  • پرفشاری خون
  • داروهای عفونت
  • سکته‌های مغزی و قلبی 
  • و لخته‌های خونی است.

خوردن دارو با آب پرتقال

آب پرتقال باعث بالا رفتن سطح پتاسیم در خون می‌شود و با علائمی مانند تپش قلب و گرفتگی عضلات همراه است. مگر در مواردی که فرد فقر آهن داشته باشد و پزشک برای جذب بهتر آهن توصیه به مصرف آب پرتقال می‌کند.

در صورت بروز عوارض، چگونه اثر قرص را از بین ببریم؟

عوارض قرص‌های خوابآور زیاد و آزار دهنده است به حدی که گاهی فرد قادر به انجام فعالیت‌های معمول زندگی نخواهد بود.

  • برای از بین بردن عوارض خوردن قرص‌های خواب آور ورزش کنید و آب فراوان بنوشید. عوارض قرص خواب آور شامل خستگی، بی‌حالی، کمبود تمرکز است و اگر در هفته سه بار ورزش کنید می‌توانید این عوارض را کاهش دهید.
  • درصورتی‌که در عملکرد جنسی مشکل دارید می‌توانید از پزشک بخواهید داروی دیگری را جایگزین کند یا دورز مصرف داروها را کم کند.
  • خشکی دهان یکی از عوارض معمول برای خوردن قرص‌های خواب آور است. بهتر است از آدامس‌های بدون قند استفاده کنید یا مکررا آب بنوشید.
  • یبوست ناشی از خوردن قرص‌های خواب‌آور را با مصرف غلات، میوه‌ها و سبزیجات حاوی فیبر برطرف نمایید.

تداخلات دارویی

مراجعه به پزشک

مصرف برخی قرص‌ها ممکن است برای فرد عوارضی را ایجاد کند. مثلا فرد دچار حالت تهوع یا گیجی شود، مشکل تنفسی داشته باشد، کهیر بزند، دست‌ها و صورت یا گلو ورم کند، حتی ممکن است هوشیاری‌اش را از دست بدهد و از هوش برود. اگر هر کدام از این نشانه‌ها را مشاهده کردید حتما برای ادامه‌ی مصرف دارو از پزشک یا داروساز نظر بخواهید.

شما امکان دسترسی به وب‌ سایت پذیرش ۲۴ و دانلود اپلیکشن آن را بروی گوشی موبایل دارید. از این فرصت غیرحضوری استفاده کنید و سوالات خود را در مورد استفاده از قرص‌ها بی‌پاسخ نگذارید. با پزشک آنلاین عمومی تلفنی و متنی صحبت کنید.






3.8/5


(6 نظر)

نوبت حضوری پزشک

متخصص داروسازی را آنلاین رزرو کنید

دریافت نوبت دکتر داروسازی