تکنولوژی

آموزش پخش ویدیو از طریق ترمینال لینوکس و آشنایی با شورت‌کات‌های Mplayer

اگر از لینوکس استفاده می‌کنید، از طریق ترمینال هم می‌توانید ویدیو پخش کنید! البته با این کار باید همه‌ی امکانات رابط گرافیکی نرم‌افزارهای مشابه را با سادگی ترمینال معاوضه کنید.

نرم‌افزار Mplayer یکی از قدرتمندترین ابزارهای مبتنی بر خط فرمان است که برای پخش ویدیو در ترمینال می‌توانید از آن استفاده کنید. این برنامه از انواع مختلف فایل‌های رسانه‌ای پشتیبانی می‌کند و برای کامپیوترهایی که RAM کمی دارند بسیار مناسب است.

با سیاره‌ی آی‌تی همراه باشید تا به شما نشان دهیم که چگونه می‌توان در ترمینال لینوکس ویدیو پخش کرد.

نصب Mplayer

برای استفاده از Mplayer باید آن را روی کامپیوتر خود نصب کنید. یکی راهنماهای زیر را بسته به توزیعی که دارید دنبال کنید. به یاد داشته باشید که برای استفاده از این برنامه به یکی از توزیع‌های اوبونتو، دبیان، آرچ لینوکس، فدورا یا اوپن‌سوزه نیاز دارید.

اوبونتو

sudo apt install mplayer

دبیان

sudo apt-get install mplayer

آرچ لینوکس

sudo pacman -S mplayer

فدورا

sudo dnf install mplayer

اوپن‌سوزه

sudo dnf install mplayer

کامپایل کردن برنامه از روی منبع آن

اگر می‌خواهید Mplayer را از روی منبع آن کامپایل و نصب کنید، ابتدا باید بسته‌های پیش‌نیاز آن را آماده نمایید. این بسته‌ها برای کامل شدن فرآیند نصب لازم هستند. پس مدیر بسته‌های خود را باز کرده و به دنبال build-essential، subversion، check install، yasm، dockbook-xml، git، xsltproc و libxm2-utils بگردید.

نکته: اگر نمی‌توانید بسته‌های فوق را برای توزیع خود پیدا کنید، به راهنمایی که در وبسایت Mplayer وجود دارد  مراجعه نمایید.

بعد از این که همه‌ی بسته‌های لازم را نصب کردید، جدیدترین نسخه‌ی کد منبع برنامه را دانلود کنید.

cd mplayer

سپس اسکریپت configure را اجرا کنید. این اسکریپت لینوکس شما را اسکن کرده و آن را برای فرآیند نصب آماده می‌کند.

./configure

در گام بعدی، از دستور make استفاده کنید تا کد منبع کامپایل شود.

make

حالا برنامه را با دستور زیر نصب کنید:

make install

از این پس هر گاه که آپدیت جدیدی برای Mplayer منتشر شود، باید همین فرآیند را تکرار کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر می‌توانید به وبسایت خود Mplayer مراجعه نمایید.

استفاده از Mplayer

ابزار Mplayer ساده اما قدرتمند است. این برنامه مبتنی بر خط فرمان می‌باشد، بنابراین برای استفاده از آن باید یک پنجره‌ی ترمینال باز کنید. در داخل ترمینال، با دستور ls ببینید چه چیزهایی درون پوشه‌ی /home/ قرار دارد. این پوشه محل ذخیره‌سازی اکثر فایل‌هایی است که در کامپیوترهای لینوکسی نگهداری می‌شود. در این آموزش فرض ما بر این است که فایل‌های ویدیویی در مسیر /home/username/Videos/ قرار دارند.

ls

در خروجی نشان داده می‌شود که پوشه‌ای تحت عنوان Videos وجود دارد. گام بعدی این است که از دستور CD برای تغییر مسیر فعلی استفاده کنید.

cd ~/Videos

وقتی مسیر ترمینال را به Videos تغییر می‌دهید، این طور به نظر می‌رسد که ترمینال از طریق آن پوشه کار می‌کند. حالا برای این که اسم فایل‌های ویدیویی خود را ببینید باید دوباره از دستور ls استفاده کنید.

ls

Mplayer تقریباً با همه‌ی انواع کدک‌های ویدیویی سازگار است، چون از ابزار انکودینگ FFmpeg استفاده می‌کند. برای انتخاب نام فایل‌ها از موس استفاده کنید؛ یا نام همه‌ی فایل‌ها را درون یک فایل متنی کپی نمایید.

ls > video-files.txt

اکنون فایل video-files.txt را با Gedit (یا هر ویرایشگر متنی دیگری که می‌خواهید) باز کنید.

حالا که لیست اسامی فایل‌ها را دارید، از دستور mplayer برای پخش فایل موردنظر خود استفاده کنید. به مثال‌های زیر توجه نمایید.

mplayer video1.mp4

یا

mplayer video2.avi

یا

mplayer video.3gp

یا پخش چند فایل به طور همزمان:

mplayer video1.mp4 video2.avi video3.3gp

با اجرای دستورات ساده‌ای مثل دستورات فوق، یک پنجره‌ی گرافیکی باز شده و پخش ویدیو آغاز می‌شود. برای خارج شدن از برنامه پنجره را ببندید. با استفاده از دکمه‌ی Q هم می‌توانید از پلیر خارج شوید.

میانبرهای کیبوردی Mplayer

با توجه به این که Mplayer اساساً مبتنی بر دستورات خطی است، میانبرها هم در آن نقش مهمی را ایفا می‌کنند. اگر تجربه‌ی استفاده از برنامه‌هایی شبیه Mplayer را ندارید، با ادامه‌ی مطلب همراه بمانید.

پخش ویدیو

برای عقب و جلو کردن فیلم از دکمه‌های فلش چپ یا راست استفاده کنید. دکمه‌های بالا و پایین هم همین کار را انجام می‌دهند. با فشار دادن Space پخش ویدیو متوقف می‌شود و دکمه‌ی f هم Mplayer را به حالت تمام صفحه در می‌آورد. علاوه بر این، با فشار دادن دکمه‌های < و > می‌توانید میان فایل‌ها جابجا شوید.

کنترل صدا

Mplayer برای تنظیم صدا گزینه‌های مختلفی دارد. برای کنترل میزان صدا در هنگام پخش ویدیو می‌توانید از دکمه‌های 0 و 9 استفاده کنید. عدد 9 صدا را کاهش می‌دهد و 0 آن را افزایش می‌دهد. اگر می‌خواهید از حالت بی‌صدا استفاده کنید، دکمه‌ی m را فشار دهید. اگر می‌خواهید بین ترک‌های صوتی جابجا شوید از دکمه‌ی # استفاده کنید.

در این برنامه به خوبی می‌توان تعادل صوتی سیستم را کنترل نمود. کاربران به راحتی می‌توانند با فشار دادن یک دکمه این تعادل را تغییر دهند. اگر می‌خواهید تعادل صوتی یک ویدیو را به سمت چپ منتقل کنید از Shift + ( و اگر می‌خواهید آن را به راست منتقل کنید از Shift + ) استفاده نمایید.

ویدیو

Mplayer برای ویدیوها هم تنظیمات خاصی را تدارک دیده است. این تنظیمات شامل کنتراست، رنگ، اشباع، نرخ فریم و روشنایی ویدیو می‌باشد. اگر می‌خواهید میزان کنتراست را دستکاری کنید، از 1 و 2 استفاده کنید. دکمه‌ی 1 کنتراست را کاهش و 2 آن را افزایش می‌دهد.

روشنایی، رنگ و اشباع هم تقریباً به همین صورت عمل می‌کنند و میانبرهای عددی خودشان را دارند. با استفاده از 3 و 4 می‌توانید میزان روشنایی، با 5 و 6 میزان رنگ و با 7 و 8 حد اشباع را تعیین کنید.

علاوه بر تنظیمات بصری که بالاتر به آن‌ها اشاره کردیم، با فشار دادن d می‌توانید افت فریم را مشخص نمایید.

زیرنویس

زیرنویس، به ویژه برای کسانی که مشکل شنوایی دارند، بخش مهمی از ویدیو است. در Mplayer هم برای زیرنویس یک میانبر وجود دارد. برای مشاهده‌ی زیرنویس دکمه‌ی v را فشار دهید. اگر فایل ویدیویی شما چند زیرنویس داشته باشد، با دکمه‌ی j می‌توانید میان آن‌ها جابجا شوید.

با دکمه‌ی y می‌توانید در زیرنویس به جلو بروید و با g به عقب برگردید.

مضاف بر این، امکان اعمال تاخیر مثبت یا منفی هم برای زیرنویس‌ها وجود دارد. برای اضافه کردن 0.1 ثانیه دکمه‌ی x و برای کاهش همین مقدار z را فشار دهید.


در پست قبلی بهترین ویدیو پلیر های برتر را معرفی کردیم. در این پست قصد داریم ام‌پلیر را بررسی کنیم.

همان طور که می دانید یا خواهید دانست این پلیر در لینوکس کار می کند و بر پایه FFmpeg توسعه داده شده است. این پلیر قدرمتند توانایی پخش انواع صوت و فیلم را دارد. زبان برنامه نویسی اش C است و تحت ترمینال کار میکند. تقریبا می توان گفت رابط کاربری ندارد و با شورت‌کات ها کار می کند. لینوکس کار های حرفه‌ای از آن استفاده می کنند. البته لازم به درج است که برای این پلیر قدرتمند پوسته های زیادی نوشته شده است. مانند : smplayer , MPV, gmplayer
اما به نظر من غیر از ام پی وی هیچ کدام به پای این پلیر نمی رسند.
خوب است بدانید که این پلیر می تواند حتی به عنوان تی وی عمل کند و شورت کات هایی مربوط به عوض کردن کانال و … در آن گذاشته شده است. (البته بنده این شورت کات ها را آموزش نمی دهم)


برای کار با این نرم افزار (تحت ترمینال لینوکس) باید ابتدا آن را نصب کنیم. البته چون بنده کاربر لینوکس های تحت دبیان هستم، فقط طریق نصب از روش دبیان را می آموزم. دوستانی که با fedora یا لینوکس های دیگر کار می کنند، این کد ها را به لینوکس شان ترجمه کنند(: .

اولین قدم بروزرسانی مخزن ریپازیتوری های کامپیوتر شماست… (اگر از ابونتو استفاده می کنید، -get نیاز نیست)

sudo apt-get update
بروزرسانی ریپازیتوری ها

قدم دوم نصب نرم افزار است. برای نصب از این کد استفاده کنید:

sudo apt-get install mplayer
نصب نرم افزار
نصب نرم افزار

بعد از نصب باید بتوانیم از این پلیر استفاده کنیم. برای استفاده می توانیم با دستورات ترمینال در پوشه ها بگردیم و ویدیو یا صوت خود را پیدا کنیم و آن را پخش کنیم. بقیه کار را مصور پیش می بریم. با این فرض که من در پوشه ویدیو ی خودم یک ویدیو دارم.

رفتن به پوشه ویدیو
رفتن به پوشه ویدیو
لیست اسامی ویدیو ها
لیست اسامی ویدیو ها
 پخش فیلم
پخش فیلم

اگر از zsh استفاده می کنید، بعد از نام mplayer می توانید کلید تب را بزنید و گزینه های مختلفی که می توانید استفاده کنید را ببینید و انتخابشان کنید.
بعد از اینکه این دستور را اینتر بزنید ویدیو پخش می شود…

پخش ویدیو

بعد از اینتر زدن یک سری اطلاعات مربوط به ویدیو دریافت می کنید. اطلاعاتی مربوط به کدک ویدیو یا اندازه فیلم و …

نکته مهم: اگر خطای “Your system is too SLOW to play this!” که در عکس معلوم است را شما هم مانند من دریافت کردید، بدانید که سیستم شما توانایی پخش این فیلم با این کیفیت را ندارد. من اصولا وقتی این ارور را می بینم از mpv استفاده می کنم؛ اگر آن هم جواب نداد، با استفاده از FFmpeg آن را تبدیل به کیفیت پایین تری می کنم.

گام بعدی استفاده از این پلیر است. همان طور که میدانید این پلیر رابط کاربری ای ندارد که بتوان با استفاده از موس آن را کنترل کرد. پس لازم است شورت کات های آن را هم یاد بگیریم.

اگر نام این پلیر را در ترمینال اجرا کنید، آموزش ساده ای از نرم افزار را دریافت می کنید. اما اگر می خواهید حرفه ای تر یاد بگیرید می توانید از man استفاده کنید.

دستور man
نتایج استفاده از دستور


آموزش شورت کات ها

اما طبیعی است که همه نمی توانند اینگونه یاد بگیرند. پس من مهم ترین شورت کات ها را در همین جا آموزش می دهم…

  • کلید های چپ و راست ==> ۱۰ ثانیه به جلو یا عقب بروید
  • کلید های بالا و پایین ==> 1 دقیقه به جلو یا عقب بروید
  • کلید های [ و ] ==> سرعت پخش را تا ۱۰ درصد بالا و پایین کنید
  • کلید backspace ==> سرعت پخش را به حالت عادی برگردانید
  • کلید p / space ==> پخش را متوقف کنید یا دوباره راه بیاندازید
  • کلید های 0 و 9 ==> صدا را زیاد یا کم کنید
  • کلید های ( و ) ==> تعادل صوتی از چپ به راست را بالا یا پایین کنید (برای دوستانی که مشکل استریو دارند یا فیلم شان از لحاظ صدای چپ و راست مشکل دارد. ابزار خیلی خوبی است)
  • کلید m ==> ویدیو را بی صدا کنید
  • کلید f ==> فول اسکرین کنید و صفحه ی پخش را به اندازه کل صفحه در آورید (راه دیگر این کار نوشته -fs بعد از کلمه mplayer در ترمینال است)
  • 1 و 2 ==> کنتراست را تنظیم کنید
  • 3 و 4 ==> روشنایی را تنظیم کنید
  • 5 و 6 ==> رنگ را تنظیم کنید
  • 7 و 8 ==> اشباع را تنظیم کنید


در این مقاله سعی شد تا کاملا شما را با نرم افزار ام پلیر آشنا شوید. امید است که این آموزش روزی به کارتان بیاید. حق کپی این مقاله وجود ندارد؛ برای این نوشتن مقاله وقت گذاشته شده و شرعا این کار صحیح نیست.